Obok książki stoi czarka. Jest pusta. Zielonkawa. Gdyby
zechciał ja namalować Canaletto, to jej górna krawędź byłaby
zapewne idealnie wypracowaną elipsą. Lecz mimo tak olbrzymiej liczby
szczegółów umieszczanych na swoich obrazach, mimo
wierności zaiste fotograficznej, nie można o nim powiedzieć, że był
bystrym obserwatorem. Gdyby tę czarkę zechciał namalować Cezanne, to
wtedy jej górna krawędź byłaby elipsą koślawą. A to dlatego, że
składałaby się z dwóch elips. Cezanne był bowiem bardzo bystrym
obserwatorem i zauważył, że wierność fotograficzna, czyli taka oparta
na perspektywie mającej jeden punkt zbiegu, jest w istocie fałszywa.
Patrząc, nieustannie przenosimy wzrok z przedmiotu na przedmiot, (ze
strony na stronę, z linijki na linijkę), z bliższej krawędzi kubka na
dalszą, a tym samym nieustannie zmieniamy punkt zbiegu.
There is a bowl standing right beside the book. It's empty. It's pale green. If Canaletto wanted to paint it its rim would be with no doubt an ideal ellipse. In spite of such a great number of details in his pictures, in spite of almost photographic character of his pictures, he can hardly be named a bright observer. If Cezanne wanted to paint this bowl, then its rim would be a lopsided ellipse. This is so because the ellipse would consist of two ellipses. Cezanne was a very bright observer and he noticed that photographic fidelity, or the one based on the perspective having only one vanishing point, is in fact fake. While looking we keep moving our eyes from one thing to another (from one page to another, from one line to another), from the closer bowl's edge to the more distant one and thus we keep changing the vanishing point as well.